CHAPTER 11

Hindi ko alam kung ano ang mas nakakabahala.

Ang pagpunta sa isang taong labing-anim na taon nang piniling manahimik—

o ang katotohanang ako mismo ang hiniling niyang makita.

Tahimik ang biyahe.

Nasa passenger seat ako habang si Dominic ang nagmamaneho.

Hindi ko na tinanong kung bakit siya mismo ang nag-drive.

Hindi rin niya ipinaliwanag.

Siguro pareho naming alam na masyadong maraming bagay ang kailangang pag-isipan para pag-usapan pa kung sino ang dapat magmaneho.

Hawak ko pa rin ang maliit na susi.

Hindi ko ito inilagay sa bag.

Parang natatakot akong mawala.

“Kinakabahan ka?” tanong ni Dominic.

Napatingin ako sa kanya.

“Hindi.”

“Liar.”

“Excuse me?”

“Kanina mo pa nilalaro yung susi.”

Napatingin ako sa kamay ko.

Totoo.

Huminto ako.

“Hindi lang ako sanay sa ganito.”

“Sa alin?”

“Sa paghahanap ng mga sikreto ng pamilya ko.”

Hindi siya agad sumagot.

After a few seconds, sinabi niya—

“Neither am I.”

Napatingin ako sa kanya.

“Akala ko sanay ka.”

“Sa business.”

“Hindi sa family?”

“No.”

May kakaiba sa sagot niya.

Simple.

Pero may bigat.

Hindi ko na siya tinanong.

---

Halos isang oras ang biyahe bago kami makarating sa isang tahimik na residential area.

Hindi ito mukhang lugar kung saan may importanteng sikreto na nakatago.

Isang maliit na bahay.

Lumang gate.

May mga halaman sa harapan.

At isang matandang lalaking nakaupo sa veranda.

Pagkababa namin ng sasakyan, agad siyang tumingin sa amin.

Hindi sa amin pareho.

Sa akin.

Parang hinihintay niya talaga ako.

Lumapit kami.

“Mr. Reyes?”

Tumayo siya nang dahan-dahan.

“Amara Velasco?”

“Yes.”

Tumango siya.

“Kamukha mo.”

Napakunot ang noo ko.

“Sino po?”

Hindi siya sumagot.

Sa halip, tumingin siya kay Dominic.

“Sinclair.”

Tumango si Dominic.

“Mr. Reyes.”

“Akala ko hindi na kayo darating.”

“We came as soon as we could.”

Umupo muli ang matanda.

“Pasok kayo.”

---

Simple ang loob ng bahay.

Walang mamahaling furniture.

May lumang bookshelf.

Mga framed photographs.

At isang malaking wooden cabinet sa gilid ng sala.

Umupo kami sa tapat niya.

Hindi siya agad nagsalita.

Parang inaayos muna niya sa isip ang mga salitang sasabihin.

“May dala ka ba?” tanong niya sa akin.

Napatingin ako sa kanya.

“May dala?”

“Yes.”

Hindi ko alam kung ano ang tinutukoy niya.

Kinuha ko ang maliit na susi mula sa bulsa ko.

Nang makita niya iyon, nagbago ang mukha niya.

“Where did you get that?”

“Sa bahay namin.”

“Kanino galing?”

“Hindi ko alam.”

Tumahimik siya.

Then he looked at Dominic.

“May nakita rin ba kayong box?”

Napatingin ako kay Dominic.

“Yes,” sagot niya.

“Inside?”

Tumango ako.

“Old photographs. Letters.”

“May pangalan?”

“D. Sinclair.”

Pumikit sandali ang matanda.

Parang matagal na niyang hinihintay marinig ang mga salitang iyon.

“Then they failed.”

Napakunot ang noo ko.

“Who?”

“Your families.”

Naramdaman kong bumigat ang dibdib ko.

“Mr. Reyes, ano po ba ang nangyari sixteen years ago?”

Hindi siya sumagot agad.

Tumingin siya sa bintana.

“Hindi dapat kayo ang nakakaalam.”

“Pero alam na namin na may missing page.”

“That's not the part I'm worried about.”

“Then what is?”

Tumingin siya sa akin.

“You weren't supposed to find the key.”

Nanlamig ako.

“Bakit?”

“Because the key wasn't meant for you.”

Tumingin ako sa hawak ko.

“Pero nakalagay sa note na ibigay ito sa Sinclair heir.”

“Yes.”

“Then bakit nasa bahay namin?”

Hindi siya sumagot.

Si Dominic ang nagsalita.

“Who put it there?”

Dahan-dahang tumingin sa kanya ang matanda.

“Your father.”

Natahimik si Dominic.

“Why?”

“Because he knew something would happen.”

“What?”

Hindi agad sumagot ang matanda.

“Before I tell you that, I need to know one thing.”

“What?” tanong ko.

“Did you open the cabinet?”

“Yes.”

“Did you read the letter?”

“Yes.”

“Both of you?”

Tumango kami.

Huminga siya nang malalim.

“Then there's no reason to keep lying.”

Napatingin ako kay Dominic.

“Lying about what?”

Tumayo ang matanda.

Lumakad papunta sa wooden cabinet.

Binuksan niya ang isang drawer.

May inilabas siyang lumang envelope.

Ibinaba niya iyon sa mesa.

May dalawang pangalan sa harap.

ELENA SINCLAIR

MARIO VELASCO

Napahawak ako sa armrest ng upuan.

“Mama?”

“Hindi,” sabi ng matanda.

“Your grandmother.”

Napatigil ako.

My grandmother.

“Why are their names together?”

“Because they were the ones who made the decision.”

“Anong decision?”

Tumingin siya sa amin.

“The property was never supposed to belong entirely to either family.”

Tahimik ang buong room.

“What?”

Dominic leaned forward.

“Then who owned it?”

“Neither.”

“Who did?”

The old man hesitated.

“Someone else.”

Napatingin ako kay Dominic.

“Who?”

Hindi niya agad sinagot.

Sa halip, kinuha niya ang envelope.

May isa pang papel sa loob.

Lumang-luma.

At may tatlong pirma.

Elena Sinclair.

Mario Velasco.

At isang pangalang hindi ko kilala.

Lucia Reyes.

Napatingin ako sa matanda.

“Reyes?”

Tumango siya.

“My wife.”

Natahimik ako.

“Your wife?”

“She was the original owner.”

Parang huminto ang mundo ko.

Hindi ko alam kung alin ang mas nakakagulat.

Na hindi Sinclair o Velasco ang original owner—

o na ang property na pinag-aawayan ng dalawang pamilya sa loob ng labing-anim na taon ay maaaring hindi naman pala kanila.

“Then why did our families fight over it?”

“Because your families were supposed to protect it.”

“Protect it from what?”

Tahimik siya.

At doon ko napansin ang kakaibang pagbabago sa mukha ni Dominic.

Hindi na curiosity ang nakita ko.

Concern.

“Mr. Reyes,” sabi niya, “what happened sixteen years ago?”

Tumingin ang matanda sa kanya.

“Your father discovered the truth.”

“What truth?”

“That the original agreement was never about ownership.”

Napatingin ako sa papel.

“Then what was it about?”

Hindi siya agad sumagot.

Instead, he looked at me.

“Protection.”

“Protection from what?”

Tumayo siya at lumapit sa bintana.

“From the person who wanted the property for the wrong reason.”

Natahimik kaming lahat.

“Who?” tanong ko.

Hindi siya sumagot.

Instead, tumingin siya sa akin.

“That's why I asked for you.”

“Why me?”

“Because your father didn't trust the Sinclair family to protect you.”

Napatingin ako kay Dominic.

At sa unang pagkakataon mula nang makilala ko siya—

wala akong nakitang galit sa mukha niya.

Wala ring pagtatanggol.

Tanging isang tanong.

“Protect her from whom?”

Huminga nang malalim ang matanda.

“That's what your father asked me to find out.”

Tumigil siya.

“And I failed.”

Nanlamig ang mga kamay ko.

“Mr. Reyes…”

Hindi niya ako tiningnan.

“Because the person your father was afraid of…”

Tumigil siya.

Then he finally looked at us.

“…was never part of either family.”

Tahimik.

Walang gumalaw.

At sa unang pagkakataon, naisip ko—

Baka labing-anim na taon naming hinahanap ang maling kalaban.

At baka ang taong dahilan kung bakit itinago ng dalawang pamilya ang katotohanan—

ay hindi namin kailanman nakita.