Chapter 001

Malamig ang simoy ng hangin, pero hindi nito kayang palamigin ang apoy ng sakit na naglalagablab sa dibdib ko. Narito ako ngayon, nakatayo sa gitna ng siksikan at maingay na terminal ng bus. Ang amoy ng krudo, usok, at pawis ng mga taong nagmamadali ay tila sumasakal sa akin. Hawak ko nang mahigpit ang hawakan ng aking luma at kupas na maleta—ang tanging bagay na nag-uugnay sa akin sa buhay na pilit kong tinatakasan.

Lumingon ako sa huling pagkakataon sa kalsadang tinahak ko patungo rito. Wala akong nararamdamang pagsisisi, tanging isang malalim at mahapding sugat na alam kong hindi basta-basta maghihilom. Ang lahat ng alaala ng lugar na ito—ang mga tawa na naging hikbi, ang mga pangakong naging kasinungalingan—ay itatambak ko na sa limot.

Hindi ko alam kung saan ako pupunta. Ang tanging malinaw sa akin ay kailangan kong mawala. Kailangan kong lumayo sa mga taong tumingin sa akin nang may panghuhusga, sa mga taong nagparamdam sa akin na wala akong halaga.

“Miss, sasakay ka ba o tatayo ka lang diyan? Nakaharang ka sa daan,” reklamo ng isang lalakeng may pasan na sako.

Mabilis akong humingi ng paumanhin at umatras sa gilid. Sa gitna ng kaguluhan ng terminal, pakiramdam ko ay isa akong ligaw na kaluluwa. Wala akong kamag-anak sa Maynila. Wala akong matutuluyan. Ang tanging baon ko ay ang kaunting perang pinag-ipunan ko nang palihim at ang matinding hangarin na hindi na muling magpapakita sa mga taong bumasag sa akin.

Umupo ako sa isang bakanteng semento sa sulok. Doon ko naramdaman ang matinding panghihina. Hindi lang dahil sa pagod ng katawan, kundi dahil sa bigat ng mga katanungang hindi ko masagot. Paano ako mabubuhay sa lungsod? Ano ang gagawin ko sa gitna ng mundong hindi ko kabisado? Tinitigan ko ang aking mga palad. Malinis at malambot—isang patunay na hindi pa ako kailanman sumabak sa tunay na gyera ng buhay. Pero ngayong gabi, kailangan kong matutong lumaban.

“Mukhang malalim ang iniisip natin, ah?”

Napatingin ako sa aking tabi. Isang babaeng nasa kanyang late 40s ang nakaupo roon. May katabaan siya, nakasuot ng simpleng duster, at may bitbit na malaking bayong na punong-puno ng kung ano-ano. Bagaman pagod ang kanyang mukha, may kabutihan sa kanyang mga mata na tila ba nagbibigay ng kaunting liwanag sa madilim kong paligid.

“Ah, opo. Medyo lang po,” tipid na sagot ko sabay iwas ng tingin. Mahigpit kong niyakap ang aking bag. Sa kalagayan ko ngayon, mahirap magtiwala.

“Luluwas ka rin ba ng Maynila? Unang beses mo?” tanong uli ng babae. Hindi siya natitinag sa pagiging matipid ko sa salita.

“Opo. Maghahanap po ng trabaho,” mahinang sagot ko.

Tumawa siya nang mahina, isang tunog na tila nagbigay ng kaunting init sa aking nanlalamig na pakiramdam. “Ako si Juliet. Juliet Santos. Labing-limang taon na akong labas-masok sa Maynila. Doon ako nagtatrabaho bilang mayordoma sa isang malaking mansyon sa Makati. Katatapos lang ng bakasyon ko rito sa probinsya kaya heto, balik-kayod na naman.”

Tumingin ako sa kanya. Mayordoma. Ibig sabihin, alam niya kung paano mabuhay sa lungsod. Sa mga sandaling ito, tila siya ang hulog ng langit na kailangan ko.

“Nicole po,” pakilala ko sa sarili. “Mahirap po ba... mahirap po ba ang buhay doon?”

Bumuntong-hininga si Aling Juliet habang inaayos ang kanyang bayong. “Mahirap kung wala kang tiyaga, neng. Pero kung may pangarap ka at wala kang inuurungang trabaho, kakayanin. Bakit, maganda ka namang bata, parang hindi ka sanay sa mabibigat na gawain. Mukha kang... anak-mayaman na naligaw lang dito.”

Mapait akong napangiti sa loob ko. Anak-mayaman? Marahil noon. Pero ang babaeng nasa harap niya ngayon ay isang taong wala nang pagkakakilanlan, wala nang tahanan, at wala nang balikan.

“Kailangan ko pong magtrabaho, Aling Juliet. Kahit ano po. Kahit tagalinis, tagapunas ng sahig... kahit ano, basta may matuluyan ako at makalayo sa lugar na ito.” Ramdam ko ang panginginig ng boses ko. Ang desperasyon ay tila isang malapot na likidong bumabara sa lalamunan ko.

Natahimik si Aling Juliet. Tinitigan niya ako nang matagal, tila ba sinusuri kung totoo ba ang nakikita niya sa aking mga mata. Sa gitna ng ingay ng mga bus na bumubusina at sigawan ng mga dispatcher, ang katahimikan sa pagitan naming dalawa ay tila isang mabigat na pagsusulit.

“Nagkataon naman, Nicole. Ang mansyong pinagtatrabahuhan ko... naghahanap sila ng dagdag na makakatulong sa gawaing bahay. Malaki ang mansyon, at ang pamilyang naninirahan doon ay isa sa pinakamayaman sa bansa. Pero babalaan kita, hindi madaling maging katulong doon. Lalo na ang batang amo... medyo masungit at mahirap intindihin.”

Pagkadinig ko sa salitang "katulong," tila may kung anong kumurot sa dibdib ko. Mula sa pagiging prinsesa sa isang tahanang akala ko ay akin, ngayon ay papasok ako sa isang buhay na pagsisilbihan ang ibang tao. Pero wala akong pakialam. Mas gusto ko pang maging alila ng iba kaysa manatili sa ilalim ng mga aninong sumira sa akin dito sa probinsya.

“Gagawin ko po ang lahat, Aling Juliet. Turuan niyo lang po ako. Hindi po ako takot sa hirap,” pagsusumamo ko. Hinawakan ko ang kamay niya, tila ito na ang huling pagkakataon ko para mabuhay.

“Seryoso ka ba talaga, Nicole? Sa ganda mong iyan, baka kung ano lang ang mangyari sa iyo sa Maynila. Sigurado ka bang ito ang gusto mong tahakin?”

“Sigurado na po ako, Aling Juliet. Wala na akong babalikan dito. Mas mapapahamak po ako kung mananatili ako sa lugar na ito na walang ginawa kundi saktan at balewalain ako,” sagot ko nang may determinasyon.

Tumango siya, bakas ang paghanga at awa sa kanyang mukha. “Sige. Isasama kita. Pero huwag mong kakalimutan ang babala ko, Nicole. Ang mansyon ng mga Salazar ay puno ng karangyaan, pero may dala rin itong lungkot na hindi kayang bayaran ng kahit anong salapi.”

Salazar. Ang pangalang iyon ay tila isang malakas na hudyat sa aking pandinig. Hindi ko alam kung bakit, pero naramdaman ko ang kakaibang kaba.

Sumakay kami sa bus na patungong Maynila. Habang umaandar ang sasakyan at unti-unting naglalaho ang mga pamilyar na puno at kabukiran ng aking kinalakihan, naramdaman ko ang pagpatak ng isang butil ng luha. Pinahid ko agad iyon. Tapos na ang panahon ng pag-iyak.

Habang nakasandal ang ulo ko sa bintana, pinanood ko ang unti-unting pagpalit ng dilim sa liwanag ng bukang-liwayway. Sa bawat kilometrong nilalakbay ng bus, tila mas lalong lumalayo ang Nicole na dating mahina at madaling saktan.

Sino ang mga Salazar? At sino ang lalaking sinasabi ni Aling Juliet na mahirap pasiyahin?

Hindi ko pa alam ang kasagutan, pero isa lang ang sigurado ko: sa pagpasok ko sa mansyong iyon, handa akong ibaba ang aking sarili. Handa akong maging anino. Handa akong maging katulong.

Dahil sa dulo ng lahat ng pait na iniwan ko rito sa probinsya, naniniwala akong may naghihintay na bagong simula sa akin sa Maynila.

Pagbaba namin sa Cubao, ang ingay at gulo ng lungsod ay agad na sumalubong sa amin. Ang init ay nakakasulasok, at ang dami ng tao ay nakakahilo. Pero habang naglalakad ako sa likod ni Aling Juliet, alam kong wala nang balikan.

“Handa ka na ba, Nicole?” tanong niya bago kami pumara ng taxi patungong Makati.

Huminga ako nang malalim, pilit na pinatatag ang aking kalooban. “Handa na po, Aling Juliet.”

Handa na akong harapin ang bagong buhay na naghihintay sa akin. Kahit anong hirap, kahit anong pagsubok, kakayanin ko. Dahil wala na akong ibang matatakbuhan kundi ang hinaharap.