อรัมภบท

พุทธศักราช 2387 ปีมะโรง วันที่ 8 เดือน 8  

หมู่บ้านเนินไม้งาม

บรรยากาศยามค่ำคืนที่ปกคลุมไปด้วยท้องฟ้าสีดำสนิท ถูกประดับด้วยกลุ่มดาวดวงเล็กๆ ที่เปล่งประกายแสงระยิบระยับอันน้อยนิดแข่งกันเกลื่อนฟากฟ้า 

แม้จะดูงดงามแปลกตาชวนให้ใจของคนมองรู้สึกสงบ แต่ก็แฝงไปด้วยความรู้สึกลึกลับชวนขนลุกไม่ต่างกัน

ในค่ำคืนที่ไร้ซึ่งแสงจันทร์ส่องสว่าง กลับมีเสียงผู้คนคลอเคล้าไปกับเสียงดนตรี ที่กำลังโหมบรรเลงในงานมหรสพประจำปีซึ่งตรงกับคืนเดือนดับ

ณ ลานสำนักวัดที่กำลังจัดงานมหรสพประจำปีกันอย่างรื่นเริง และเต็มไปด้วยชาวบ้านที่เฝ้ารอชมการแสดงจากโรงละครนอกกันอย่างเนืองแน่น 

เสียงไม้ระนาดเอกบรรเลงเปิดฉากโหมโรงด้วยเพลงสาธุการ ดังก้องไปทั่วทั้งบริเวณรับกับเสียงปี่ที่เป่าเอื้อนรับตามท่วงทำนอง 

เหล่านางรำในชุดยืนเครื่องตัวนางกรีดกรายเยื้องย่างออกมาจากหลังฉาก ทุกท่วงท่าการยกมือประนมและตั้งวงร่ายรำแช่มช้า ทว่าเปี่ยมด้วยความอ่อนช้อย ละมุนตา 

ชาวบ้านจากหมู่บ้านใกล้ไกลพากันย่ำเท้าฝ่าความมืดเข้ามาจับจองพื้นที่หน้าเวทีจนแน่นขนัด ทุกสายตาจับจ้องไปที่การแสดงมหรสพตรงหน้าด้วยสีหน้าเต็มเปี่ยมไปด้วยรอยยิ้มและความสุข

“ขอบน้ำใจนายโรงนัก งานปีนี้แลดูคึกคักกว่าทุกปีก็เพราะการแสดงของนายโรงเลยทีเดียว” 

หลวงพ่อมั่นเอ่ยขึ้นด้วยน้ำเสียงราบเรียบ ทว่าดวงตากลับทอดมองฝูงชนด้วยท่าทีนิ่งสงบ 

พระภิกษุสงฆ์ผู้งามพร้อมด้วยปฏิปทาและศีลาจารวัตร ท่านเคยเป็นพระป่าสายธุดงค์ที่เคยเดินเท้าปฏิบัติธรรมตามสถานที่ต่างๆ อยู่นานหลายพรรษา ก่อนกลับมาลงหลักที่หมู่บ้านเนินไม้งามแห่งนี้ 

ด้วยมีจิตตั้งมั่นว่าจะกลับมาสร้างวัดที่นี่ให้สำเร็จเพื่อเป็นกุศลต่อพระพุทธศาสนา ตามที่ได้ให้สัจจะวาจาต่อองค์พญาอนธกาฬนาคราช พญานาคราชที่ปกปักษ์รักษาดินแดนแถบนี้ เอาไว้เมื่อครั้งในอดีต 

จากตอนนั้นมาถึงตอนนี้ก็ใช้เวลามานานถึงสิบเก้าพรรษา จนตอนนี้ก็อายุเข้าสี่สิบกว่าปีเข้าไปแล้ว และคิดว่าตอนนี้มันคงได้เวลาอันสมควรแล้วที่ตนต้องทำตามที่ลั่นวาจาไว้

“มิเป็นไรขอรับหลวงพ่อ กระผมแลคนในคณะตั้งใจมาช่วยงานบำรุงพระพุทธศาสนาอยู่แล้ว” 

นายโรงจันยกมือไหว้อย่างนอบน้อม ใบหน้าเปี่ยมไปด้วยความยินดี มองดูพุ่มเงินที่ปลิวไสวไปตามแรงลมด้วยความรู้สึกเต็มสุข

“แล้วโยมแก้วเล่าเป็นอย่างไรบ้าง เห็นว่าท้องแก่จวนเจียนจะคลอดแล้วงั้นรึ” 

รอยยิ้มอบอุ่นผุดขึ้นบนใบหน้าของชายหนุ่มผู้เป็นเจ้าของโรงละครทันที พลางคิดถึงใบหน้าสวยของแม่แก้วเมียรักที่กำลังอุ้มท้องแก่รออยู่ที่เรือน

แม่แก้ว เคยเป็นข้าหลวงนางในในคุ้มหลวงของหม่อมห้าม ก่อนจะขอลาออกมาสร้างครอบครัว แลหม่อมท่านก็ทรงโปรดพระราชทานที่ดินเล็กๆ ให้เป็นทรัพย์สินติดตัว และยังคงให้สังกัดของพระองค์ดั่งเดิมเพื่อคุ้มหัว แต่จะต้องทำหน้าที่พ่อโรง แม่ครูเพื่อถ่ายทอดความรู้การละครให้กับชาวบ้านในละแวกใกล้เคียงสืบต่อไป

“คงอีกไม่นานแล้วขอรับ” 

หลวงพ่อมั่นพยักหน้ารับช้าๆ ทว่าในขณะนั้นเองสายตาของทั้งสองกลับเหลือบไปเห็นเงาดำทะมึนเคลื่อนไหวอยู่บริเวณใต้ต้นโพธิ์ขนาดใหญ่ 

อสรพิษขนาดใหญ่สีดำ ดวงตาสีเหลืองตัดเส้นขีดสีเดียวกับสีเกล็ดบนตัวที่แทบจะเนียนกลืนไปกับบรรยากาศรอบตัวยามค่ำคืนจนแทบจะแยกไม่ออก

แต่สำหรับคนที่ได้พบเจองูดำจนชินตาอย่างพ่อโรงกลับขมวดเรียวคิ้วเข้าหากันด้วยความแปลกใจ เพราะแม้ภายนอกจะดูคล้ายคลึงกัน ทว่าอสรพิษสีดำตัวนี้กลับมีขนาดและกลิ่นอายที่ต่างออกไปจากที่เขาเคยพบเจอ 

ดวงตาสีนิลคู่นั้นจ้องมองมายังนายโรงราวกับกำลังต้องการสื่อสารบางอย่าง การปรากฏตัวของอสรพิษสีดำขนาดใหญ่น่าเกรงขามนี้ หากมีผู้ใดมาพบเข้าคงลนลานหวาดกลัวไม่น้อย 

แต่สัตว์เดรัจฉานตัวนี้กลับซ่อนเร้นกาย กับความมืดยามค่ำคืนได้อย่างกลมกลืน อีกทั้งมันก็ไม่ได้มีท่าทีคุกคามสร้างความหวาดกลัวให้กับหลวงพ่อและนายจันเลยแม้แต่น้อย 

หรืออาจจะเพราะต้องพบเจอจนคุ้นชิน จึงมิได้หวาดกลัวมากนัก

นับตั้งแต่แม่แก้วมีครรภ์ อสรพิษปริศนาตัวนี้ก็มักปรากฏกายให้เห็นอยู่เสมอ มันเคยแม้กระทั่งมาขดกายใต้แคร่ที่แม่แก้วเอนหลังใต้ถุนเรือนเสียด้วยซ้ำ ราวกับเป็นผู้คุ้มกันภัยและไม่กลัวว่าจะมีผู้ใดมาทำร้าย

แม้สิ่งที่มันทำจะเคยสร้างความแตกตื่นให้คนในคณะอยู่หลายครา แต่เพราะมันไม่เคยทำร้ายผู้ใด ทุกคนจึงเลือกจะเฝ้าระวังและมองดูการกระทำนั้นเพื่อความปลอดภัยให้แม่ครูเท่านั้น

แต่ครานี้มันมาที่นี่ได้อย่างไร หรือมีเหตุอันใดเกิดขึ้นที่เรือน

หลวงพ่อมั่นมองงูดำตัวนั้นเนิ่นนาน ดวงตาของพระธุดงค์ฉายแววหยั่งรู้ ท่านพึมพำบทสวดแผ่วเบาก่อนหันมาทางนายโรงจัน 

“ทุกสิ่งบนโลกล้วนมีสายใยผูกพันกันมาแต่ปางก่อน โยมจันก็ไปเถิด เมื่อเขามาตามแล้ว ก็ตามเขากลับไป ทางนี้อาตมาจะดูแลต่อเอง”