CHAPTER 8: Rafael

Hindi kami natulog.

Magdamag kaming nagplano. Nasa study room kami ni Dorian, nakabukas ang laptop sa harap namin. Nakalatag sa mesa ang mga blueprint, radyo, flashlight, at iba pang kagamitang kakailanganin namin. Kung pagmamasdan, para kaming naghahanda sa isang malaking operasyon.

At hindi naman kami nagkakamali. Buhay mismo ang nakataya sa gagawin namin.

"Dalawa ang bantay sa labas," paliwanag ni Dorian habang itinuturo ang bahagi ng warehouse sa blueprint. "Isa sa main entrance at isa sa likod. May CCTV sa bungad at motion sensor naman sa mga bintana. Kailangan nating makapasok nang hindi nila namamalayan."

Sinuri ko ang nakaguhit na plano, partikular ang likurang bahagi ng gusali.

"May sensor din ba sa bintanang ito?"

"Meron. Motion sensor. Kapag may na-detect na galaw, tutunog agad ang alarm."

Bahagya akong napakunot-noo. "Anong klaseng sensor ang ginamit nila?"

"Infrared. Bakit?"

Napangiti ako nang may naisip na paraan. "Kung infrared ang gamit nila, may posibilidad na malito ang sensor depende sa paraan ng pagharang natin sa init ng katawan. Kailangan lang nating alamin kung paano ito naka-install at kung anong klaseng sistema ang nakakabit."

Sandaling pinagmasdan ako ni Dorian, tila hindi niya inaasahang may alam ako tungkol doon.

"Paano mo nalaman ang mga ganyang bagay?"

"Structural engineer ako, Dorian. Trabaho kong intindihin kung paano ginagawa at gumagana ang mga gusali. Hindi lang itsura ng isang building ang pinag-aaralan ko."

Bahagyang umangat ang mga sulok ng labi niya. "You're brilliant."

"Alam ko naman."

Napailing siya bago tuluyang napatawa. Maikli lang iyon, pero sapat para gumaan nang kaunti ang mabigat na gabing iyon.

Sa dami ng problemang kailangan naming harapin, hindi ko inaasahang makikita ko pang ngumiti si Dorian nang ganoon. Ilang sandali lang, nakalimutan ko ang lahat ng pangamba ko. May kung anong init na namuo sa dibdib ko. Hindi ko alam kung dahil ba iyon sa kanya o sa posibilidad na baka sa wakas, matapos na rin ang lahat ng paghihirap namin.

---

Alas-otso ng gabi nang makarating kami sa labas ng warehouse sa Laguna.

Halos walang tao sa paligid. Madilim ang paligid at tanging huni ng mga kuliglig at mahinang ihip ng hangin ang maririnig. Paminsan-minsan, may kaluskos mula sa mga damuhang malapit sa bakod.

Nilingon ko si Dorian. Nakasuot siya ng itim na hoodie, pantalon, at guwantes. May maliit siyang flashlight na nakahanda sa kamay.

Napansin ko ang bahagyang umumbok sa bulsa niya.

"May dala ka bang iba?"

Sinundan niya ng tingin ang tinitingnan ko. "Para sa proteksyon."

"Baril?"

Tumango siya.

Hindi na ako nagtanong pa. Sapat na ang sagot niya para lalo akong kabahan.

"Sofia," tawag niya habang nakatingin nang diretso sa akin. "Kapag may nangyari, tumakbo ka agad. Huwag kang lilingon at huwag mong iisipin kung ano ang mangyayari sa akin. Ang mahalaga, makalabas ka nang ligtas."

"Dorian—"

"Promise me."

Hindi ko agad nagawang sumagot. Nakita ko sa mga mata niya ang pag-aalala na pilit niyang itinatago. Hindi lang para sa sarili niya ang takot niya. Mas iniisip niya ang maaaring mangyari sa akin.

"Promise," sagot ko sa wakas.

Bahagya siyang ngumiti at tumango. "Okay. Let's go."

Pumasok kami sa warehouse nang maingat.

Malawak ang loob nito at halos walang ilaw. Nakasalansan sa magkabilang gilid ang mga kahon, habang may ilang sasakyang nakaparada sa sulok. Kumalat sa hangin ang amoy ng kalawang, alikabok, at lumang kahoy.

Mabagal ang bawat hakbang namin. Panay ang pagmamasid namin sa paligid, habang sinisigurong walang makakapansin sa aming pagdating.

Nang marating namin ang pinakadulong bahagi ng gusali, napansin namin ang liwanag na nagmumula sa isang maliit na silid. May bintana iyon at isang pintuang bahagyang nakabukas.

Nagkatinginan kami ni Dorian. Isang tango ang naging hudyat naming magpatuloy.

Dahan-dahan kaming lumapit sa bintana at sumilip sa loob.

Biglang bumilis ang tibok ng puso ko.

Si Anna.

Nakaupo siya sa isang upuan, nakatali ang mga kamay. May mga pasa sa mukha at halatang pagod na pagod, pero buhay siya.

At sa tabi niya ay may isang batang lalaki. Tantiya ko ay tatlong taong gulang pa lamang. May hawak itong laruan at inosenteng nakangiti habang nakaupo malapit sa kanya.

Kamukhang-kamukha niya si Dorian.

Si Miguel.

Napalingon ako kay Dorian. Hindi siya makapagsalita. Namumuo ang luha sa kanyang mga mata habang nakatitig sa batang ilang araw niyang hinahanap.

"Miguel..." bulong niya.

Bahagya akong lumapit sa kanya. "Dorian, nandito na tayo. Ilalabas natin sila rito."

Tumingin siya sa akin at mariing tumango. "Oo. Ilalabas natin sila."

Bago pa kami makakilos, biglang kumaluskos ang radyo sa bulsa niya.

"Sir," mahinang sabi ng boses mula sa kabilang linya. "May nakitang tao sa likurang bahagi. Papasok na sila."

Napahinto kami pareho.

Agad akong nilingon ni Dorian. "Rafael."

Tumango ako. Alam naming hindi na puwedeng sundin ang orihinal naming plano.

"Okay," sabi niya habang sinusuri ang paligid. "Kailangan nating baguhin ang gagawin natin."

Mabilis kaming pumasok sa silid.

Napatingin sa amin si Anna. Halata ang gulat sa mukha niya, ngunit nang makilala niya si Dorian, napalitan iyon ng matinding pag-asa.

"Dorian..." mahinang sambit niya. "Dorian, si Miguel..."

"Alam ko, Anna. Nandito na kami. Hindi na namin kayo iiwan."

Agad na lumapit si Dorian sa bata at lumuhod sa harap nito. Ilang sandali niya lamang itong pinagmasdan, para bang gusto niyang tiyaking hindi siya nananaginip.

"Hi, little one," mahinahon niyang bati. "Ako si Papa."

Tumingala si Miguel. Pinagmasdan niya ang mukha ni Dorian bago bahagyang ngumiti.

"Papa?" inosenteng tanong nito.

Hindi napigilan ni Dorian ang pagpatak ng kanyang mga luha. Tumango siya habang pilit na pinananatili ang ngiti sa labi.

"Oo, anak. Si Papa ito."

Hindi ko napigilang mapahawak sa dibdib ko habang pinagmamasdan silang dalawa. Sa kabila ng panganib na naghihintay sa amin, may isang napakagandang sandali akong nasaksihan. Isang amang sa wakas ay nakaharap na sa anak na matagal niyang hinanap.

Ngunit hindi nagtagal ang katahimikan.

Biglang bumukas nang malakas ang p***o. Napalingon kaming lahat. Nakatayo roon si Rafael.

Maayos ang suot niyang suit at may nakakabit na ngiti sa labi. Ngunit ang baril na hawak niya ay sapat nang babala na wala siyang balak makipag-usap nang maayos.

"Wow. What a touching reunion," komento niya. "Ang saya namang pagmasdan. Nakakakilabot."

Nanigas ang panga ni Dorian. "Rafael."

"Kuya." Bahagyang yumuko si Rafael na para bang natutuwa sa pagkikita nila. "At sa wakas, nagkita rin tayo."

Hindi umiwas ng tingin si Dorian. "Bakit mo ginagawa ang lahat ng ito? Bakit mo dinamay si Miguel? At bakit mo pinatay ang tatay ko?"

Unti-unting nawala ang ngiti ni Rafael.

"Dahil ikaw ang laging pinipili," sagot niya. "Ikaw ang laging pinupuri. Ikaw ang pinagkakatiwalaan. Kahit anong gawin ko, palagi kang nauuna."

"Rafael..."

"Huwag mo akong putulin!" singhal niya. "Buong buhay ko, nakasunod lang ako sa likod mo. Ikaw ang matalino, ikaw ang hinahangaan, ikaw ang pinagkalooban ng lahat. Samantalang ako? Palagi na lang akong pangalawa. Palaging anino mo."

Umiling si Dorian. "Hindi mo kailangang ikumpara ang sarili mo sa akin."

"Madali para sa iyo na sabihin iyan! Hindi ikaw ang nakaranas na balewalain. Hindi ikaw ang palaging kailangang patunayan ang sarili mo para lang mapansin."

Huminga nang malalim si Rafael bago muling nagsalita.

"Kaya pinatay ko siya. Pinatay ko ang tatay mo para makuha ang kompanya. Para mapasakamay ko ang lahat ng ipinagkait sa akin. Gusto kong maranasan kahit minsan na ako naman ang nasa taas. Gusto kong maging ikaw."

Nakita kong bahagyang nanginig ang kamay ni Dorian. Hindi ko alam kung galit ba iyon o sakit sa mga narinig niya.

"Rafael, hindi pa huli ang lahat. Maaari pa nating ayusin ito. Hindi mo kailangang umabot sa ganito."

Napailing si Rafael. "Tapos na, Dorian. Wala nang maibabalik sa dati."

Tumingin siya sa baril na hawak niya bago muling itinutok ang paningin sa amin.

"At ngayon, may isa pa akong kailangang tapusin."

Dahan-dahan siyang humarap sa akin.

"Miss Villareal," sabi niya. "Pasensya ka na, pero kailangan kitang patayin."

Nanlamig ang buong katawan ko.

"Rafael, huwag!" mariing awat ni Dorian.

Napangisi ang lalaki. "Bakit? May halaga na ba siya sa iyo? Mahal mo na ba siya?"

Hindi agad nakasagot si Dorian.

Napatawa si Rafael. "Ang bilis naman. Hindi ko akalaing aabot ka rin sa ganyan. Nakakasawa."

Muli siyang tumingin sa akin. May kakaibang poot sa kanyang mga mata, na para bang ako ang dahilan kung bakit lalo siyang nawalan ng kontrol.

"Sorry, Sofia. Wala akong personal na galit sa iyo. Pero hindi kita puwedeng hayaang makalabas dito."

Itinaas niya ang baril.

Sa sandaling iyon, gusto kong umatras. Gusto kong humanap ng mapagtataguan. Ngunit pinilit kong pigilan ang sarili kong panghinaan ng loob. Hindi ko alam kung paano kami makakaligtas, pero hindi ako puwedeng sumuko nang walang ginagawa.

"Rafael," mahinahon kong tawag. "Bago mo gawin iyan, may gusto akong sabihin sa iyo."

Bahagya siyang nagtaas ng kilay. "Ano naman iyon?"

Tumingin ako nang diretso sa kanyang mga mata. Pinilit kong panatilihing kalmado ang boses ko kahit halos hindi na mapakali ang puso ko.

"Ang tatay mo. Hindi si Tito Ledesma ang tunay mong ama."

Biglang nagbago ang kanyang ekspresyon.

"Ano?"

"Si Mang Nestor ang tunay mong ama. Siya ang dating driver ng pamilya. Siya ang lalaking namatay noong bata ka pa."

Napalitan ng pagtataka ang galit sa mukha niya.

"Saan mo naman nakuha ang kalokohang iyan?"

"May nakita akong dokumento sa opisina ni Dorian. Isang kopya ng tunay na testamento. Nandoon ang impormasyong matagal nang itinago sa iyo. Nakasaad doon na si Mang Nestor ang iyong tunay na ama, hindi si Tito Ledesma."

Ilang segundo siyang hindi nakapagsalita.

"Kaya pala," pagpapatuloy ko. "Kaya pala hindi ka pinagkatiwalaan ng kompanya. Kaya pala hindi ka isinama sa mga tagapagmana. May katotohanang hindi nila sinabi sa iyo."

"Sinungaling ka!" sigaw niya.

"Hindi ako nagsisinungaling, Rafael. Alam mo ring may mga bagay sa nakaraan mo na hindi kailanman naipaliwanag. Hindi mo ba naisip kung bakit may mga impormasyong itinago sa iyo?"

Nagsimulang mangilid ang luha sa kanyang mga mata.

"Hindi... Hindi maaari."

Mula sa likuran ko, narinig ko ang boses ni Dorian.

"Rafael, tama siya. Matagal ko nang alam ang tungkol dito."

Dahan-dahan akong lumingon sa kanya.

"Alam kong hindi tayo magkadugo sa panig ng pamilyang Ledesma," dagdag ni Dorian. "Pero hindi ibig sabihin noon na wala kang lugar sa buhay ko. Lumaki tayong magkasama. Itinuring kitang kapatid."

Napalingon si Rafael sa kanya.

"Kapatid?" halos pabulong niyang tanong.

"Oo. Kapatid kita sa kabila ng lahat. Hindi mababago ng dugo o apelyido ang mga taong itinuring kong pamilya."

Natahimik si Rafael. Unti-unting nanghina ang pagkakahawak niya sa baril.

"Hindi... Hindi ko alam..."

Muling lumapit si Dorian, maingat ang bawat hakbang.

"Rafael, ibaba mo na iyan. Hindi na natin kailangang dagdagan pa ang mga nasaktan. Hindi ko alam kung paano natin maibabalik ang lahat, pero handa akong subukan kung bibigyan mo lang tayo ng pagkakataon."

Tumingin si Rafael sa kanya. Basang-basa na ng luha ang kanyang mga mata.

"Paano? Paano mo aayusin ang lahat ng nagawa ko? Paano mo ibabalik ang mga taong nasaktan ko?"

Hindi agad nakasagot si Dorian.

"Sa totoo lang, hindi ko alam. Pero maaari tayong magsimula sa pagharap sa katotohanan. Hindi mo kailangang mag-isa."

Ilang sandali pa siyang nakatitig sa baril bago tuluyan itong ibinaba.

Nang tuluyan nang bumitaw ang kanyang mga kamay, napaupo siya sa sahig. Napahawak siya sa kanyang mukha at humagulgol na parang batang matagal nang kinimkim ang lahat ng sakit.

Napatingin ako kay Dorian. Bahagya siyang tumango, saka lumapit kay Anna.

Agad kong tinulungan si Anna na makawala sa pagkakatali. Nang tuluyan nang lumuwag ang mga tali, hinawakan niya ang mga kamay ko.

"Salamat, Sofia," mahina niyang sabi.

Ngumiti ako at tinulungan siyang makatayo.

Pagkatapos, lumapit ako kay Miguel. Nakatingin siya sa akin habang hawak pa rin ang kanyang laruan.

"Hi. Ako si Sofia."

Ngumiti siya. "Sofia."

Napangiti rin ako. Sa gitna ng lahat ng nangyari, ang simpleng pagtawag niya sa pangalan ko ay nagbigay sa akin ng kakaibang gaan ng pakiramdam. Hindi pa man tapos ang lahat ng problema namin, alam kong may isang pamilyang muling nabuo ngayong gabi.

---

Isang oras ang lumipas bago dumating ang mga pulis at ambulansya. Naging abala ang paligid ng warehouse sa pag-iimbestiga, pagkuha ng mga pahayag, at pag-asikaso kina Anna at Miguel.

Samantala, nakaupo si Rafael sa likurang bahagi ng police car. Wala na ang baril sa kanyang kamay at wala na rin ang dating kumpiyansang palaging nakikita sa kanyang mukha. Nakayuko lamang siya habang nakatitig sa sahig.

Nang mapadaan ako malapit sa sasakyan, bigla niya akong tinawag.

"Sofia."

Huminto ako at humarap sa kanya.

"Yung sinabi mo kanina tungkol sa testamento... tungkol sa tunay kong ama." Sandali siyang natigilan bago nagpatuloy. "Totoo ba talaga iyon?"

Tumango ako. "Oo, Rafael. Totoo."

Napabuntong-hininga siya at bahagyang yumuko.

"Salamat."

Bahagya akong nagtaka. "Para saan?"

Tumingin siya sa akin. Sa pagkakataong iyon, wala na ang dating yabang sa kanyang mukha. Isang mahinang ngiti lamang ang sumilay sa kanyang labi.

"Dahil sinabi mo sa akin ang katotohanan. Kahit alam mong masasaktan ako. Kahit alam mong maaari nitong tuluyang baguhin ang lahat ng pinaniniwalaan ko."

Hindi ako agad nakasagot.

Makalipas ang ilang sandali, lumingon siya kay Dorian na nakatayo sa di-kalayuan.

"Kuya."

Agad na napatingin si Dorian sa kanya.

"Pasensya ka na," sabi ni Rafael. "Sa lahat ng ginawa ko. Hindi ko alam kung paano ako hihingi ng tawad sa lahat ng nasira ko."

Namasa ang mga mata ni Dorian. "Alam ko, Rafael."

Hindi na siya nagdagdag pa ng salita.

Maya-maya, pinaandar na ng mga pulis ang sasakyan. Unti-unting lumayo ang police car hanggang sa tuluyan itong mawala sa aming paningin.

Naiwan kaming magkakasama sa loob ng warehouse. Nasa tabi ni Dorian si Anna, habang karga naman niya si Miguel. Tahimik kong pinagmamasdan ang mag-ama. Dapat ay masaya ako dahil ligtas na sila, pero may kakaibang bigat na hindi ko maipaliwanag.

Marami nang nangyari sa gabing iyon. May mga tanong na nasagot, pero pakiramdam ko ay may iba pang katotohanang hindi pa nabubunyag.

Bago pa ako tuluyang makapag-isip, biglang nag-vibrate ang cellphone ko.

May bagong mensahe mula kay Ate Belen.

"Sofia, may tumawag sa akin kanina. Isang lalaki. Sinabi niyang may mahalaga raw siyang kailangang ipaalam sa iyo. Tungkol kay Dorian. Tungkol sa tunay na dahilan kung bakit ka niya pinakasalan."

Biglang nanlamig ang mga kamay ko.

Agad akong nag-type ng sagot.

"Ano raw ang sinabi niya?"

Ilang minuto akong naghintay bago muling umilaw ang screen.

"Sinabi niya na hindi raw iyon dahil sa kompanya o sa reputasyon ng pamilya. May iba pa raw na dahilan. Isang bagay na hanggang ngayon ay hindi mo pa nalalaman."

Paulit-ulit kong binasa ang mensahe.

Hindi dahil sa kompanya. Hindi rin para sa reputasyon.

Kung gayon, ano pa ang dahilan?

Dahan-dahan akong napatingin kay Dorian. Karga niya si Miguel habang kausap si Anna. Mukha siyang payapa, at nang magtama ang aming mga mata, ngumiti siya sa akin.

Ngunit sa halip na gumaan ang pakiramdam ko, lalo akong kinabahan.

Naisip ko ang lahat ng pinagdaanan namin. Ang kasal naming nagsimula sa mga kasunduang hindi ko lubos na naiintindihan. Ang mga pagkakataong pinili niyang protektahan ako kahit hindi ko naman hinihingi. Ang mga salitang binitiwan niya na noon ay inakala kong bahagi lamang ng aming pagpapanggap.

Paano kung may mas malalim pa palang dahilan sa likod ng lahat ng iyon?

Paano kung ang buong relasyon namin ay nakasalalay sa isang katotohanang hindi niya kailanman nagawang sabihin sa akin?

Mahigpit kong hinawakan ang cellphone ko.

At sa unang pagkakataon mula nang makilala ko si Dorian, hindi ko alam kung dapat ba akong magtiwala sa kanya o matakot sa kung ano ang maaari kong malaman.

Ano nga ba ang tunay na dahilan kung bakit ako pinakasalan ni Dorian?