แผ่นกระดาษคำร้องที่เดินทางถึงพระหัตถ์

วันถัดมา อวี้เหนียง จัดการถือกระดาษแผนผังที่ร่างไว้ เดินทางไปยื่นคำร้องอย่างเป็นทางการต่อหน้าเจ้าหน้าที่ผู้ดูแลรับผิดชอบพื้นที่ในเขตเรือนท้ายวัง

เจ้าหน้าที่วัยกลางคนผู้รับผิดชอบดูแลเขตตึกแถวและเรือนพักนางกำนัลรับกระดาษแผ่นนั้นมาคลี่อ่านอย่างละเอียดถี่ถ้วน เมื่อกวาดสายตาไล่ดูเส้นสายการจัดสรรพื้นที่ที่วาดไว้อย่างประณีต เขาก็เงยหน้าขึ้นมองนางด้วยแววตาประหลาดใจแกมระคนฉงน

“เจ้าต้องการขอใช้พื้นที่สวนรกร้างด้านหลังเรือนพักของตนเองอย่างนั้นรึ”

“เพคะ ท่านผู้ดูแล”

“พื้นที่ตรงนั้นรกร้างว่างเปล่ามานานนับสิบปีแล้ว ไม่มีใครคิดจะชายตาแลหรือเข้าไปย้ายเข้าไปเหยียบย่างด้วยซ้ำ เจ้าแน่ใจจริง ๆ หรือว่าจะปรับปรุงให้มันเกิดประโยชน์ขึ้นมาได้”

“หากใต้เท้าเมตตาอนุญาต หม่อมฉันสัญญาว่าจะค่อย ๆ ลงมือปรับปรุงดูแลให้เป็นระเบียบเรียบร้อยด้วยตนเองอย่างแน่นอนเพคะ จะไม่ให้รกหูรกตาผู้ใดอย่างเด็ดขาด”

“แล้วเจ้าตั้งใจจะปลูกสิ่งใดในพื้นที่รกร้างนั้นเล่า”

“ผักสวนครัวทั่วไปที่เหมาะกับการนำมาทดลองแปรรูปและถนอมอาหารเพคะ เช่น ผักกาดเขียว หัวไชเท้า และแตงกวา ส่วนพืชผักชนิดอื่น ๆ หม่อมฉันจะพิจารณาปรับเปลี่ยนไปตามฤดูกาลความเหมาะสมเพคะ”

เจ้าหน้าที่ผู้ดูแลวางแผ่นคำร้องลงบนโต๊ะไม้เสียงดังปึ้งเบา ๆ พลางทอดถอนหายใจ

“เจ้าเพิ่งได้รับพระราชทานรางวัลชิ้นใหญ่มาหมาด ๆ เหตุใดจึงไม่ทูลขอเงินทองเพิ่มขึ้น หรือขอเครื่องใช้ไม้สอยดี ๆ สักชุดเล่า ต่อให้เป็นผ้าแพรเนื้อดีสำหรับตัดเย็บเสื้อผ้าใหม่สักชุด ยังมีประโยชน์และคุ้มค่ากว่าการมาขอที่ดินรกร้างเช่นนี้ตั้งเยอะนะแม่นางหลิน”

อวี้เหนียงแย้มยิ้มด้วยความสุภาพอ่อนน้อมตามธรรมเนียม แต่แววตาฉายประกายความมุ่งมั่น

“เงินทองเป็นสิ่งจำเป็นเพคะ หม่อมฉันเองก็ตั้งใจจะแบ่งเงินส่วนหนึ่งส่งกลับไปให้บิดาที่บ้านเกิดอยู่แล้ว แต่พื้นที่ทำงานที่เหมาะสมและเป็นสัดส่วนก็มีความสำคัญไม่แพ้กันเพคะ หากสามารถจัดเก็บวัตถุดิบและไหดองได้อย่างเป็นระเบียบ ไม่กีดขวางทางสัญจรของผู้อื่น และมีแปลงผักสดไว้คอยทดลองสูตรตามต้องการ หม่อมฉันก็จะสามารถปฏิบัติหน้าที่ในส่วนของห้องเครื่องได้อย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้นเพคะ”

“แล้วเจ้าจะปลูกผักเพื่อเก็บไว้บริโภคและใช้สอยส่วนตัวทั้งหมดอย่างนั้นรึ”

“หากมีผลผลิตงอกงามและมีปริมาณเพียงพอ หม่อมฉันจะจัดทำบัญชีรายงานจำนวนผลผลิตตามกฎระเบียบอย่างเคร่งครัด พร้อมทั้งส่งมอบผลผลิตส่วนเกินเข้าสู่กองห้องเครื่องตามที่ได้รับมอบหมายทุกประการเพคะ จะไม่มีการนำไปใช้ประโยชน์ส่วนตัวโดยพลการหรือแอบอ้างสิทธิ์เด็ดขาด”

เจ้าหน้าที่ก้มลงมองแผนผังลายเส้นที่นางวาดขึ้นด้วยมืออีกครั้ง ยิ่งพิจารณาก็ยิ่งเห็นว่าเส้นแบ่งแปลงผักและทางเดินระบายน้ำถูกคิดคำนวณมาอย่างเป็นระบบระเบียบเกินกว่าที่นางกำนัลทั่วไปจะใส่ใจ

“เจ้า... คิดเรื่องยุ่งยากเหล่านี้เตรียมไว้หมดแล้วอย่างนั้นหรือ”

“หม่อมฉันลองคำนวณสัดส่วนจากพื้นที่จริงคร่าว ๆ เพคะ แต่หากใต้เท้าผู้ดูแลทรงเห็นว่าส่วนใดไม่เหมาะสม หรือขัดต่อกฎระเบียบ หม่อมฉันยินดีน้อมรับคำแนะนำและพร้อมปรับแก้ทันทีเพคะ”

น้ำเสียงของนางราบเรียบสุภาพนอบน้อม แต่กลับเต็มไปด้วยความมั่นใจในความคิดของตนเองอย่างเต็มเปี่ยม ไม่ได้อ่อนข้อจนดูอ่อนแอหรือไร้ซึ่งจุดยืน เจ้าหน้าที่ผู้ดูแลพลิกกระดาษคำร้องดูอีกรอบหนึ่ง ก่อนจะพยักหน้าช้า ๆ อย่างยอมจำนนต่อเหตุผล

“เอาเถอะ... ข้าจะทำเรื่องส่งเรื่องขึ้นเบื้องบนเพื่อพิจารณาอนุมัติให้ แต่จำไว้ว่าหากได้รับอนุญาต เจ้าต้องดูแลจัดการพื้นที่นั้นให้สะอาดเรียบร้อย ห้ามปลูกสิ่งกีดขวางล้ำเส้นทางเดิน หรือใช้พื้นที่เกินขอบเขตที่กำหนดไว้เด็ดขาด เข้าใจกฎหรือไม่”

“หม่อมฉันเข้าใจและขอบพระคุณใต้เท้าที่เมตตารับเรื่องให้เพคะ”

เมื่อก้าวเดินพ้นออกมาจากห้องทำงานของเจ้าหน้าที่ เสี่ยวชุน ที่ยืนรอคอยลุ้นผลอยู่ด้านนอกด้วยความกระวนกระวายก็รีบวิ่งปรี่เข้ามาคว้าแขนสหายทันที

“เป็นอย่างไรบ้าง อวี้เหนียง เขาว่าอย่างไรบ้าง”

“ท่านผู้ดูแลรับเรื่องคำร้องของข้าไว้แล้ว”

“แปลว่าอนุญาตให้เราใช้พื้นที่แล้วใช่ไหม ตอบข้าเร็ว ๆ สิ!”

“ยังต้องรอให้เบื้องบนพิจารณาไตร่ตรองตามขั้นตอนอีกทอดหนึ่ง” เสี่ยวชุน ทำหน้ามุ่ย ย่นจมูกด้วยความขัดใจ

“ฮ้า... การรอนี่ช่างเป็นเรื่องทรมานจิตใจคนเสียจริง หากเป็นเรื่องผักดอง ข้ายังพอคาดเดาได้ว่าต้องหมักกี่วันถึงจะใช้ได้ แต่ถ้าเป็นเรื่องคำร้องในวังหลวงแบบนี้ ข้าเดาไม่ออกเลยจริง ๆ ว่าต้องรดน้ำมนต์หรือบนบานศาลกล่าวสิ่งศักดิ์สิทธิ์ด้วยอะไรถึงจะอนุมัติเร็วขึ้น” อวี้เหนียง หลุดหัวเราะคิกคักออกมาเบา ๆ กับความใจร้อนของสหาย

“คงต้องรดด้วยความอดทนและรอคอยกระมัง”

“ถ้าอย่างนั้น ข้าขอร้องเรียนขอรดน้ำให้น้อยที่สุดได้ไหม ข้าไม่ถนัดการรอคอยอะไรนาน ๆ เลยให้ตายสิ”

คำร้องขอใช้พื้นที่สวนรกร้างถูกส่งผ่านลำดับขั้นขุนนางผู้ดูแลระดับสูงอย่างรวดเร็ว จนกระทั่งเดินทางไปถึงโต๊ะทรงงานของ ฮ่องเต้เซียวจิ่งเหิง ในช่วงบ่ายของวันเดียวกันนั้นเอง

หลี่กงกง ยืนสงบเสงี่ยมอยู่ข้างโต๊ะทรงงาน ขณะที่พระองค์ทรงกวาดพระเนตรทอดพระเนตรแผ่นกระดาษคำร้องที่ถูกแนบส่งขึ้นมาให้วินิจฉัย

“นางไม่ได้เขียนคำร้องขอพระราชทานเงินทองเพิ่ม หรือขอสิ่งของมีค่าอื่น ๆ เลยอย่างนั้นหรือ” เซียวจิ่งเหิง ตรัสถามด้วยน้ำเสียงราบเรียบ

“กราบทูลฝ่าบาท ไม่มีพ่ะย่ะค่ะ... ในฎีกาคำร้องระบุไว้เพียงว่า นางมีความประสงค์ขอใช้พื้นที่สวนรกร้างเสื่อมโทรมด้านหลังเรือนพักนางกำนัล เพื่อจัดทำเป็นแปลงผักสวนครัวและสร้างพื้นที่จัดเก็บไหหมักดองให้เป็นระเบียบเรียบร้อยเท่านั้นพ่ะย่ะค่ะ”

จักรพรรดิทรงทอดพระเนตรแผนผังลายเส้นหมึกดำที่แนบมากับใบคำร้อง เส้นแบ่งแปลงผักและทางเดินถูกลากขีดไว้อย่างเป็นระเบียบเรียบร้อย มีการจัดวางมุมสำหรับตั้งไหแยกขาดจากแปลงปลูกพืชอย่างชัดเจน แม้กระทั่งพื้นที่สำหรับขุดร่องระบายน้ำก็ยังถูกระบุไว้ครบถ้วน

“นางรอบคอบและคิดเรื่องการจัดระเบียบพื้นที่ใช้สอยไว้ล่วงหน้าอย่างละเอียดถี่ถ้วนทีเดียว”

“พ่ะย่ะค่ะ... นางยังระบุข้อความยืนยันด้วยว่า จะจัดทำบัญชีรายงานผลผลิตและวัตถุดิบตามกฎระเบียบของกองห้องเครื่องอย่างเคร่งครัด จะไม่บังอาจแอบอ้างสิทธิ์นำทรัพย์สินหรือผลผลิตในเขตวังออกไปใช้ประโยชน์ส่วนตัวโดยพลการเด็ดขาดพ่ะย่ะค่ะ”

เซียวจิ่งเหิงทรงนึกย้อนไปถึงเหตุการณ์ในวันที่หญิงสาวผู้นี้เคยกล้าหาญยืนอธิบายเรื่องการใช้ประโยชน์จากผักเหลือทิ้งต่อหน้า รวมถึงคำตอบที่ตรงไปตรงมาอย่างไร้จริตมารยาของนาง

นางไม่ได้มัวแต่คิดคำนึงถึงผลประโยชน์หรือรางวัลตอบแทนเข้าตัวเพียงอย่างเดียว แต่กลับมองเห็นปัญหาในกระบวนการทำงาน แล้วคิดหาหนทางแก้ไขเพื่อทำให้งานในหน้าที่ดำเนินไปได้อย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

“อนุญาตให้ใช้พื้นที่ใช้สอยตามที่นางร้องขอได้ แต่ให้เจ้าหน้าที่ผู้ดูแลลงไปตรวจสอบขอบเขตแนวรั้วให้ชัดเจน ห้ามไม่ให้มีการปลูกสร้างล้ำเส้นทางเดินหรือใช้พื้นที่ส่วนกลางของวังหลวงโดยเด็ดขาด”

“รับด้วยเกล้าด้วยกระหม่อมพ่ะย่ะค่ะ”

“ส่วนเรื่องผลผลิต... หากภายภาคหน้ามีปริมาณมากพอที่จะส่งเข้าสู่กองห้องเครื่อง ก็ให้ดำเนินการตามขั้นตอนกฎระเบียบเดียวกับผู้จัดส่งรายอื่น ๆ ทุกประการ อย่าให้ผู้ใดหยิบยกเรื่องนี้ไปนินทาว่าร้ายหรือกล่าวหาว่านางได้รับอภิสิทธิ์เหนือใครโดยไม่มีเหตุผลอันควร”

“พ่ะย่ะค่ะ”

หลี่กงกง ก้มศีรษะรับพระราชกระแสรับสั่งด้วยความเคารพ แต่เมื่อถอยร่นตัวออกห่างจากโต๊ะทรงงานมาได้ระยะหนึ่ง ขันทีเฒ่าก็อดไม่ได้ที่จะคลี่ยิ้มบาง ๆ ที่มุมปาก

หากเป็นเพียงแค่เรื่องการบริหารจัดการพื้นที่ภายในวังธรรมดา เหตุใดฝ่าบาทผู้ทรงงานหนักและมีฎีกาสําคัญกองพะเนินรอให้สะสางอยู่เต็มโต๊ะ จึงทรงเสียเวลาประทับทอดพระเนตรแผนผังสวนผักชิ้นเล็ก ๆ นี้อย่างพินิจพิเคราะห์และละเอียดลออถึงเพียงนั้นเล่า แน่นอนว่า... ต่อให้สงสัยเพียงใด หลี่กงกง ก็ไม่มีวันกล้าเอ่ยปากทูลถามข้อสงสัยนั้นออกมาเป็นคำพูดเด็ดขาด

เพราะในวังหลังแห่งนี้ บางครั้งการรู้มากเกินไปก็เป็นสาเหตุให้ขันทีผู้รับใช้ใกล้ชิดต้องเหน็ดเหนื่อยตรากตรำทำงานหนักขึ้นโดยใช่เหตุ