CHAPTER 3: Walang Pagpipilian

Hindi ako natulog ng gabing iyon.

Buong gabi, nakaupo ako sa sahig ng apartment ko, nakasandal sa kama, hawak ang cellphone. Nakatitig ako sa message ni Rafael. "Bukas. 7 PM. Sa lugar na hindi ka nila hahanapin."

Ang totoo, hindi ko alam kung pupunta ba ako. Pero may isang bagay sa akin na nagsasabi, kailangan mong malaman. Kahit masakit. Kahit magulo. Kahit magbago ang lahat.

Kasi kung papasok ako sa kasunduang ito nang may blindfold, ako ang talo. At hindi ako papasok nang talo.

Kinaumagahan, 6 AM, tumunog ang cellphone ko. Si Mama.

Nagtaka ako. Si Mama, hindi tumatawag ng ganitong oras. Si Mama, hindi tumatawag maliban kung may importanteng bagay. Si Mama, hindi tumatawag kung hindi emergency.

"Ma?" sagot ko.

"Sofia." Mahina ang boses niya. Halos hindi ko marinig. "Anak, sorry... sorry sa oras..."

"Ma, ano yan? Bakit ganito ang boses mo?"

Tumahimik siya. Tapos, mahina, sabi niya, "Nagpunta ako sa doctor kahapon. Sa Cebu. Kasama si Tita Minda."

Natigilan ako. "At?"

"May nakita sila. Sa baga ko."

Bumagsak ang mundo ko.

"Ma..."

"Hindi pa sure, anak. Kailangan pa ng test. Biopsy. Pero... sabi ng doctor, kailangan na agad. Next week. Kung hindi, baka..." Hindi niya tinapos. Hindi na kailangan.

"Magkano?" tanong ko. Boses ko, matigas. Walang emosyon. Kasi kapag nagpakita ako ng emosyon, babagsak ako.

"Anak, hindi ko…"

"Ma. Magkano?"

Tumahimik siya. Tapos, mahina, sabi niya, "Dalawang daang libo. Para sa test at sa initial treatment. Hindi kasama ang opera kung kailangan."

Dalawang daang libo. Dalawang daang libo, at wala akong kahit singko.

"Dalawang daang libo," ulit ko, mahina.

"Sofia, anak, huwag kang mag-alala. Kakausapin ko si Tita Minda. Baka makahiram..."

"Hindi, Ma." Napatayo ako. "Ako ang bahala. Ako ang magbabayad. Huwag kang mag-alala. Huwag kang mag-isip ng kahit ano. Ako ang bahala."

"Sofia..."

"Ma, promise. Ako ang bahala. Magpahinga ka lang. Ako ang bahala." Binaba ko ang telepono.

At doon, sa gitna ng apartment ko, umupo ako sa sahig, at umiyak. Umiyak nang todo. Umiyak na parang bata. Umiyak na parang lahat ng pinaghirapan ko, lahat ng ipon ko, lahat ng pangarap ko, ay nawala sa isang tawag.

Pagkatapos ng ilang minuto, tumayo ako. Pinunasan ang luha. Huminga nang malalim.

At tumingin sa folder na nasa mesa. Ang kontrata. Ten million pesos.

Dalawang daang libo para sa test. Dalawang daang libo para sa initial treatment. Baka isang milyon para sa opera. Baka dalawang milyon. Baka higit pa.

At si Dorian Chua-Ledesma, sa unang pagkakataon, nag-alok sa akin ng pera.

Pero ang pera niya, may kapalit.

Isang taon. Isang kasal. Isang buhay na hindi ko alam.

Tumingin ako sa cellphone. Sa message ni Rafael.

"Bukas. 7 PM."

At naisip ko: kung papasok ako sa kasunduang ito, kailangan kong malaman ang lahat. Kailangan kong malaman kung ano ang pinapasok ko. Kailangan kong malaman kung sino ang taong pinapakasalan ko. Kaya pumunta ako.

7 PM. Isang maliit na café sa may Pasay, malayo sa Makati, malayo sa Makati CBD, malayo sa lahat ng pwedeng makakita sa amin.

Pagpasok ko, nandun siya. Nakaupo sa sulok, nakangiti, mukhang relaxed. Kung hindi mo siya kilala, iisipin mong mabait siya. Kung hindi mo siya kilala, iisipin mong safe siya.

Pero kilala ko na siya ngayon. O kahit papaano, alam ko na may tinatago siya.

"Sofia," sabi niya, at tumayo para batiin ako. "Salamat sa pagpunta."

Umupo ako sa harap niya. Hindi ako ngumiti. Hindi ako nagpakita ng emosyon. "Ano ang gusto mong sabihin?"

Ngumiti siya. "Diretso ka talaga. I like that." Umupo siya. "Kape?"

"Hindi. Sasabihin mo ba o hindi?"

Tumingin siya sa akin. Tapos, huminga siya nang malalim. "Okay. Diretso na tayo."

Kumuha siya ng folder sa bag niya. Inilapag sa mesa. Binuklat.

"Si Anna," sabi niya. "Anna Reyes. Yung ex ni Dorian. Yung babaeng buntis noon. Yung nawalang anak niya."

Tumingin ako sa folder. Mga litrato. Isang babae, mga late 20s, mukhang simple, mukhang mabait. Sa isang litrato, may kasama siyang bata. Isang bata, mga two years old, kamukhang-kamukha ni Dorian.

"Buhay si Anna," sabi ni Rafael. "Nasa Maynila. Nagtatrabaho sa isang maliit na clinic sa QC. At yung bata... si Miguel. Tatlong taon na siya."

Tumingin ako sa litrato. Sa bata. Sa ngiti niya. Sa mata niya. At kahit ayaw ko, naramdaman ko ang isang bagay sa dibdib ko. Isang bagay na hindi ko maipaliwanag.

"Bakit mo sinasabi sa akin ito?" tanong ko.

Tumingin siya sa akin. "Dahil may karapatan kang malaman. Dahil papasok ka sa isang kasunduan na hindi mo alam ang lahat. Dahil..." Huminga siya nang malalim. "Dahil si Dorian, hindi mo siya kilala. Hindi mo alam kung ano ang kaya niyang gawin."

Tumingin ako sa kanya. "Ano ang ibig mong sabihin?"

"Si Anna, minahal niya si Dorian. Todo. Pero nang malaman niyang buntis siya, ano ang ginawa ni Dorian? Pinilit niyang ipalaglag. Sinabi niyang hindi siya ready. Sinabi niyang... hindi niya kailangan ang bata." Tumingin siya sa akin. "Nang tanggihan ni Anna, pinalayas niya siya. Pinutol ang lahat ng suporta. At iniwan siyang mag-isa."

Natigilan ako..

"At ngayon," sabi niya, "gusto niyang magpakasal sa iyo. Gusto niyang magkaroon ng asawa. Para sa kompanya. Para sa image. Para sa... sarili niya." Tumingin siya sa akin. "Sofia, hindi mo ba nakita? Article 7? Kung mabuntis ka, sa kanya ang bata. Wala kang habol. Wala kang karapatan. Bakit mo akalaing nagbago siya?"

Tumahimik ako.

Dahil tama siya. Tama si Rafael. Nakita ko ang Article 7. Binasa ko. At kahit pinalitan namin, kahit binago niya, may isang bagay na hindi ko maipaliwanag.

Bakit may ganung clause?

"At ikaw?" tanong ko. "Bakit ka nagmamalasakit?"

Tumingin siya sa akin. Ngumiti siya. Yung ngiti na alam mong may tinatago.

"Dahil pinsan ko siya," sabi niya. "Dahil pamilya kami. At dahil... ayaw kong may ibang taong masaktan sa kamay niya."

Tumingin ako sa kanya. Sa mata niya. Sa ngiti niya. Sa folder niya. At may isang bagay sa akin na nagsabi, hindi ito tama. Hindi ito buo. May kulang.

Pero hindi ko sinabi. Hindi ko ipinakita. Ngumiti lang ako.

"Salamat," sabi ko. "Salamat sa impormasyon."

Tumayo ako. Tumayo rin siya.

"Sofia," sabi niya. "Kapag kailangan mo ng tulong, tawagan mo ako. Kahit ano."

Tumingin ako sa kanya. "Bakit?"

Tumingin siya sa akin. At sa unang pagkakataon, nakita ko ang isang bagay sa mata niya. Isang bagay na hindi ko maipaliwanag.

"Dahil gusto kita," sabi niya. "Simula pa noon. Noong nakita kita sa gala. Bago ka pa magsalita. Bago ka pa makilala ni Dorian."

"Rafael..."

"Hindi kita pinipilit," sabi niya. "Hindi ako katulad ni Dorian. Hindi ako nang-aagaw. Pero..." Huminga siya nang malalim. "Alam mo na ngayon ang totoo. Ikaw ang bahala." Umalis na siya.

At ako, naiwan doon, nakaupo, hawak ang litrato ng bata, hindi alam kung ano ang gagawin.

Umuwi ako ng apartment na parang zombie.

Nakaupo ako sa kama, hawak ang litrato ni Miguel. Yung bata. Yung anak ni Dorian. Yung batang hindi alam ni Dorian na buhay.

Bakit may Article 7?

Bakit ayaw niyang magkaroon ng anak?

Bakit pinalayas niya si Anna?

Bakit...

Tumingin ako sa cellphone ko. May message mula kay Dorian.

"Kumusta ka? Nagtext ako kanina. Hindi ka nagreply."

Tumingin ako sa message. Sa pangalan niya. Sa simpleng tanong niya.

"Kumusta ka?"

Isang tanong na walang malisya. Isang tanong na walang halaga. Pero sa akin, sa gabi na ito, sa oras na ito, para siyang kutsilyo.

Dahil paano mo sasagutin ang "kumusta ka" kung alam mo na ang lalaking nagtanong, may tinatago? Hindi ako nagreply.

Sa halip, tumayo ako. Kinuha ang bag ko. At lumabas.

Hindi ko alam kung saan ako pupunta. Hindi ko alam kung ano ang gagawin. Pero alam ko, kailangan kong makita siya. Kailangan kong makita si Dorian.

Nakatayo ako sa harap ng bahay niya sa Baguio. Malaking mansion. Puti. Malinis. Walang kahit anong palamuti. Walang kahit anong personal na bagay. Tulad niya.

Tumunog ang doorbell. Ilang segundo lang, bumukas ang p***o.

Si Dorian. Naka-pajama. Walang suit. Walang relo. Walang maskara. Mukha siyang pagod. Mukha siyang... tao.

"Sofia?" Nagulat siya. "Ano'ng ginagawa mo dito? Gabi na. Paano ka nakarating?"

Tumingin ako sa kanya. Sa mata niya. Sa pagod niya. Sa sugat niya.

"May kailangan akong itanong," sabi ko.

Tumingin siya sa akin. Nakita niya sa mata ko na seryoso ako. Bumukas ang p***o nang todo.

"Pasok ka."

Pumasok ako.

Dinala niya ako sa sala. Malaki. Tahimik. Walang telebisyon. Walang musika. Walang kahit ano.

"Umupo ka," sabi niya. "Gusto mo ng tubig? Kape?"

"Hindi." Tumingin ako sa kanya. "Dorian. May anak ka ba?" Napahinto siya.

Hindi siya sumagot. Hindi siya gumalaw. Hindi siya huminga. Para siyang estatwa.

Tumingin ako sa kanya. Sa mata niya. At nakita ko doon ang isang bagay na hindi ko pa nakita. Takot. Tunay na takot.

"Anong sabi mo?" mahina niyang tanong.

"May anak ka ba?" ulit ko. "May anak ka ba kay Anna?"

Nanatiling tahimik siya. Tapos, dahan-dahan, umupo siya sa sofa. Hinawakan ang ulo niya. Huminga nang malalim.

"Paano mo nalaman?" tanong niya. Mahina. Halos hindi ko marinig.

"May nagsabi sa akin."

"Sino?"

Tumingin ako sa kanya. "Hindi ko sasabihin. Not yet. Pero kailangan kong malaman. May anak ka ba?"

Tumingin siya sa akin. Sa mata niya, may luha. Hindi ko alam kung nakita ko ba talaga, o baka imagination ko lang. Pero may luha.

"Hindi ko alam," sabi niya.

Napatanong ako. "Ano?"

"Hindi ko alam," ulit niya. "Noong nalaman kong buntis si Anna, hindi ko alam kung ano ang gagawin. Hindi ako ready. Hindi ako... kaya." Huminga siya nang malalim. "Sinabi ko sa kanya na hindi ko kaya. Sinabi ko sa kanya na... hindi ko gusto. Pero hindi ko siya pinalayas. Hindi ko siya iniwan. Siya ang umalis. Siya ang nagdesisyong umalis. At noong naghanap ako... wala na siya. Naglaho. Parang bula."

Tumingin ako sa kanya. Sa mata niya. Sa luha niya. At sa unang pagkakataon, nakita ko siya. Hindi CEO. Hindi billionaire. Hindi ang lalaking natatakot ang mga tao. Tao. Sugatan. Nag-iisa. Naghahanap.

"Bakit may Article 7?" tanong ko.

Tumingin siya sa akin. "Dahil natatakot ako."

"Sa ano?"

"Sa mawalan ulit." Huminga siya nang malalim. "Noong nawala si Anna, nawala rin ang bata. Hindi ko man lang nakita. Hindi ko man lang nahawakan. Hindi ko man lang nalaman kung lalaki o babae. At ang sakit... ang sakit na hindi ko maipaliwanag." Tumingin siya sa akin. "Natatakot ako na kung magkaroon ako ng anak, at mawala siya, hindi ko kakayanin. Kaya nilagay ko ang clause na yun. Para protektahan ang sarili ko. Pero alam ko... alam ko na mali. Alam ko na hindi tama. Kaya binago ko. Para sa iyo." Tumahimik ako.

"Hindi ko alam na buhay si Anna," sabi niya. "Hindi ko alam na may anak siya. Kung alam ko..." Huminga siya. "Kung alam ko, gagawin ko ang lahat para makita siya. Para makilala siya. Para... maging tatay."

Tumingin ako sa kanya. Sa mata niya. At nakita ko doon ang isang bagay na hindi ko pa nakita. Katapatan. Tunay na katapatan.

Pero may isang bagay sa akin na nagsabi, paano kung nagsisinungaling siya? Paano kung magaling lang siyang magpanggap?

Tumingin ako sa kanya. "Dorian," sabi ko. "Kailangan ko ng pera."

Tumingin siya sa akin. "Ano?"

"Para sa nanay ko. May sakit siya. Kailangan ng test. Kailangan ng treatment. Kailangan ng..." Huminga ako nang malalim. "Kailangan ko ng two hundred thousand. Ngayon. Bukas. Kung kaya."

Tumingin siya sa akin. Tapos, tumayo siya. Pumunta sa desk. Kumuha ng checkbook. Nagsulat. Inabot sa akin.

Tumingin ako sa check. Five hundred thousand pesos.

"Hindi two hundred," sabi niya. "Five hundred. Para sa test, treatment, at kung ano pa ang kailangan. At hindi ito kasama sa kontrata. Hindi ito utang. Ito ay... tulong."

Tumingin ako sa check. Sa zero. Sa pangalan niya. At sa unang pagkakataon, naramdaman ko ang isang bagay sa dibdib ko. Isang bagay na hindi ko maipaliwanag.

"Bakit?" tanong ko.

Tumingin siya sa akin. "Dahil kailangan mo. At dahil... kahit hindi mo ako kilala, kahit hindi mo ako pinagkakatiwalaan, gusto kong malaman mo na hindi ako ang taong iniisip mo."

Tumingin ako sa kanya. Sa mata niya. At may isang bagay sa akin na nagsabi, baka tama siya. Baka mali si Rafael. Baka...

Pero hindi ko sinabi. Hindi ko ipinakita. Kinuha ko ang check.

"Salamat," sabi ko.

Tumingin siya sa akin. "Sofia," sabi niya. "Alam ko na may nagsabi sa iyo ng isang bagay na hindi totoo. At alam ko na hindi mo ako pinagkakatiwalaan. Pero gusto kong malaman mo... hindi ako ang kalaban mo. Hindi ako ang taong dapat mong katakutan."

Tumingin ako sa kanya. At sa unang pagkakataon, nakita ko siya. Tunay siya. Sugatan. Nag-iisa. Naghahanap.

Pero may isang bagay sa akin na nagsabi, hindi pa tapos. Hindi pa alam ang lahat.

"Goodnight, Dorian," sabi ko. Lumabas na ako.

Pagdating ko sa apartment, tumunog ang cellphone ko. Message mula kay Rafael.

"Kumusta ang usapan?"

Tumingin ako sa message. Sa pangalan niya. At may isang bagay sa akin na nagsabi, hindi ka dapat nagtiwala sa kanya.

Pero hindi ko sinabi. Sa halip, nagreply ako.

"Okay lang. Salamat sa impormasyon."

Nagreply agad siya.

"Sofia, isang bagay lang. Yung bata. Si Miguel. Alam mo ba kung nasaan siya?"

Tinignan ko yung  message. Sa tanong niya. At sa unang pagkakataon, naramdaman ko ang isang bagay na hindi ko maipaliwanag. Isang bagay na parang... babala.

"Bakit mo tinatanong?" reply ko.

Tumagal bago siya nagreply.

"Kasi may nakita akong tao na sumusunod kay Anna. At hindi ko alam kung para saan."

Nagulat ako. "Anong ibig mong sabihin?"

Nagreply siya. "Ibig sabihin, Sofia, may ibang taong naghahanap sa bata. At hindi ko alam kung kaibigan o kalaban."

Tumingin ako sa cellphone ko. Sa message. Sa salita.

Kaibigan o kalaban.

At doon ko naintindihan: hindi lang si Dorian ang may tinatago. Lahat sila.

At ako, nasa gitna.