แผนการที่เริ่มจากความไม่ชัดเจน

 

เช้าวันใหม่ของเรือนท้ายวังเริ่มต้นขึ้นพร้อมกับเสียงนกที่ร้องอยู่บนกิ่งไม้หลังเรือน หลินอวี้เหนียง ตื่นตั้งแต่ฟ้ายังไม่สว่างดี นางจุดตะเกียงดวงเล็ก วางสมุดบันทึกลงบนโต๊ะ แล้วเปิดอ่านรายการผักดองที่ทำไว้เมื่อวานอีกครั้ง กระดาษแผ่นเล็กซึ่งส่งกลับมาพร้อมไหเปล่ายังคงวางอยู่ข้างสมุด

ฝ่าบาทรับสั่งว่า พรุ่งนี้ให้นำขึ้นถวายอีก

อวี้เหนียงอ่านประโยคนั้นซ้ำเป็นครั้งที่ไม่รู้เท่าไรแล้ว ก่อนจะถอนหายใจออกมาเบา ๆ

 

“อยากลองอีกก็ไม่บอกว่าอยากลองรสไหน แล้วข้าจะไปรู้ได้อย่างไร”

เสี่ยวชุน ที่เพิ่งลุกจากที่นอนขยี้ตา ก่อนเดินมานั่งตรงข้าม

 

“เจ้าพึมพำอะไรตั้งแต่เช้า”

 

“ข้ากำลังคิดเรื่องผักดอง”

 

“อีกแล้วหรือ”

 

“ก็คนผู้นั้นต้องการชิมอีก ข้าจะทำของเดิมส่งไปทุกครั้งก็คงไม่ได้ อย่างน้อยควรปรับรสชาติให้ดีขึ้น”

เสี่ยวชุน เท้าคางมองสหายอย่างคนที่เริ่มคุ้นเคยกับเรื่องเช่นนี้แล้ว

 

“แต่คราวก่อนเขาก็กินหมดไม่ใช่หรือ หากไม่ชอบจริง คงไม่ส่งไหกลับมาพร้อมคำสั่งให้ทำอีกหรอก”

 

“นั่นเป็นเพียงข้อสันนิษฐาน”

 

“ข้อสันนิษฐานของข้าก็คือเขาชอบ”

 

“แล้วถ้าเขาเพียงอยากลองให้ครบทุกแบบเล่า”

 

“เช่นนั้นเจ้าก็ทำให้ครบทุกแบบเสียสิ”

อวี้เหนียง นิ่งไป ก่อนจะก้มลงมองสมุดบันทึกของตน คำพูดของเสี่ยวชุนฟังดูง่าย แต่ก็ไม่ได้ไร้เหตุผลเสียทีเดียว หากผู้รับต้องการทดลองรสชาติใหม่ นางก็ควรทำให้มีตัวเลือกมากขึ้น ไม่ใช่เพียงเปลี่ยนสัดส่วนเกลือหรือเพิ่มความเปรี้ยวจากสูตรเดิม

นางพลิกหน้ากระดาษไปยังบันทึกของผักดองสามชนิดเมื่อวาน แล้วใช้ปลายพู่กันแตะลงบนตัวเลขที่จดไว้

 

“ผักทั้งสามแบบใช้ผักชนิดเดียวกันเป็นหลัก ต่างกันเพียงสัดส่วนเครื่องปรุง หากจะทำให้แตกต่างจริง ๆ ควรเปลี่ยนชนิดผักด้วย”

เสี่ยวชุน ขยับเข้ามาดู

 

“เจ้าจะใช้ผักอะไร”

 

“ต้องไปดูของที่ห้องเครื่องก่อน ผักแต่ละชนิดมีเนื้อสัมผัสไม่เหมือนกัน บางชนิดอมน้ำมาก บางชนิดเนื้อแน่น ถ้าเลือกผิด ต่อให้ปรุงรสได้ดีก็อาจเสียระหว่างหมัก”

 

“แล้วถ้าไม่มีผักที่เจ้าต้องการล่ะ”

 

“ก็ใช้เท่าที่มี ไม่ควรขอของดีมาเกินความจำเป็น เพียงเพื่อทดลองสูตรที่ยังไม่รู้ว่าจะสำเร็จหรือไม่”

เสี่ยวชุนพยักหน้าอย่างเข้าใจ ก่อนยกมือขึ้นนับนิ้ว

 

“เช่นนั้นวันนี้เราต้องทำสามอย่าง หนึ่ง ไปขอผัก สอง กลับมาทดลอง และสาม...”

 

“สามอะไร”

 

“สาม เจ้าต้องหาอะไรรองท้องก่อนจะพูดเรื่องผักดองจนลืมกินข้าวอีก”

อวี้เหนียง หลุดหัวเราะ

 

“ข้ากินแล้วเมื่อวาน”

 

“ข้าหมายถึงวันนี้!”

 

“รู้แล้วน่า ข้าจะกินหลังจากตรวจรายการเสร็จ”

เสี่ยวชุน ส่ายหน้า แต่ก็ลุกไปเตรียมอาหารเช้าให้ทั้งสองคน อวี้เหนียง กลับมาสนใจสมุดบันทึกอีกครั้ง นางเขียนแผนการทดลองไว้เป็นข้อ ๆ โดยกำหนดว่าผักชนิดใดเหมาะกับรสเปรี้ยว ผักชนิดใดควรใช้กับรสเค็มกลมกล่อม และผักชนิดใดอาจเข้ากับเครื่องปรุงรสเผ็ดอ่อน นางยังเพิ่มช่องสำหรับจดสี กลิ่น ความกรอบ และระยะเวลาที่ใช้ในการหมัก

แม้จะเป็นเพียงผักดองไม่กี่ไห แต่นางก็อยากรู้ให้แน่ชัดว่าเหตุใดบางครั้งผักจึงกรอบ บางครั้งกลับนิ่ม และเหตุใดการเปลี่ยนปริมาณเครื่องปรุงเพียงเล็กน้อยจึงทำให้รสชาติแตกต่างกันได้มาก ความรู้เหล่านี้อาจดูเล็กน้อยสำหรับคนในวัง แต่สำหรับหญิงสาวที่เติบโตมาในครอบครัวยากจน ทุกวัตถุดิบล้วนมีค่า นางไม่อาจทดลองอย่างสิ้นเปลืองได้เหมือนคนที่มีเงินทองเหลือเฟือ หากจะทำ ก็ต้องทำให้คุ้มค่า หากจะผิดพลาด ก็ต้องรู้ว่าผิดพลาดเพราะอะไร และหากทำสำเร็จ นางก็อยากให้ผลลัพธ์นั้นนำไปใช้ได้จริง

ในตำหนักชั้นใน เซียวจิ่งเหิง นั่งอยู่ริมหน้าต่าง ข้างมือมีถ้วยชาและเอกสารราชการวางเรียงกันหลายฉบับ แต่สายตาของเขากลับเลื่อนไปหยุดอยู่ที่กระดาษแผ่นเล็กซึ่งหลี่กงกงนำมาวางไว้ให้เมื่อวาน ข้อความสั้น ๆ นั้นทำให้เขาอดยิ้มไม่ได้ทุกครั้งที่นึกถึง

ควรกินแต่พอดี หากกินมากเกินไปอาจกระหายน้ำ อย่าโทษผู้ทำผักดอง

ในวังมีคนมากมายที่พยายามทำทุกอย่างเพื่อให้เขาพอใจ อาหารแต่ละสำรับผ่านการเลือกสรรอย่างพิถีพิถัน เครื่องปรุงมีราคาแพง และทุกจานล้วนจัดวางอย่างประณีต ทว่าบางครั้ง เมื่อเขานั่งอยู่ท่ามกลางอาหารเหล่านั้น กลับรู้สึกว่าไม่มีสิ่งใดทำให้สบายใจได้จริง ผักดองจากเรือนท้ายวังเป็นเพียงอาหารธรรมดา ไม่มีการประดับตกแต่ง ไม่มีคำอวยพรหวานหู และไม่มีผู้ใดพยายามอวดฝีมือเพื่อเรียกร้องความดีความชอบ มีเพียงหญิงสาวคนหนึ่งที่ตั้งใจทำอาหารของตนให้ดีที่สุด แล้วเขียนกำกับไว้เสียด้วยว่าอย่ากินมากจนกลับมาโทษนาง

เซียวจิ่งเหิง วางกระดาษลง ก่อนหยิบถ้วยชาขึ้นจิบ หลี่กงกง ซึ่งยืนรอรับคำสั่งอยู่ไม่ไกลสังเกตเห็นท่าทางของผู้เป็นนาย จึงเอ่ยถามอย่างระมัดระวัง

 

“ฝ่าบาทยังทรงนึกถึงผักดองของนางกำนัลผู้นั้นอยู่หรือพ่ะย่ะค่ะ”

 

“เจ้าคิดว่าข้ากำลังนึกถึงสิ่งใด”

 

“กระหม่อมเพียงเห็นว่าพระองค์ทรงเก็บข้อความที่นางเขียนไว้ ไม่ทรงให้ผู้ใดนำไปทิ้งพ่ะย่ะค่ะ”

เซียวจิ่งเหิง เหลือบมองเขา

 

“กระดาษแผ่นเล็กเพียงแผ่นเดียว เจ้ายังสังเกตเห็นอีกหรือ”

 

หลี่กงกง รีบก้มศีรษะ

 

“กระหม่อมทำงานรับใช้พระองค์มานาน ย่อมต้องสังเกตสิ่งต่าง ๆ ให้ละเอียดพ่ะย่ะค่ะ”

 

“เช่นนั้นเจ้าก็คงรู้ว่าข้ากำลังคิดอะไร”

 

“กระหม่อมไม่กล้าคาดเดาพระทัยพ่ะย่ะค่ะ”

จักรพรรดิหนุ่มหัวเราะเบา ๆ

 

“ข้าเพียงสงสัยว่านางคิดค้นรสชาติพวกนั้นอย่างไร เหตุใดจึงเลือกใช้ผักที่คนอื่นไม่ต้องการ และเหตุใดจดรายละเอียดทุกอย่างไว้ราวกับกำลังทำการทดลองบางอย่าง”

หลี่กงกง ครุ่นคิดอยู่ครู่หนึ่ง ก่อนตอบว่า

 

“จากที่กระหม่อมเห็น นางเป็นคนระมัดระวังพ่ะย่ะค่ะ นางกลัวว่าวัตถุดิบจะเสีย กลัวใช้ของเกินกว่าที่ได้รับอนุญาต และกลัวว่าผู้กินจะไม่พอใจในรสชาติ”

 

“แต่กลับไม่กลัวเขียนคำเตือนตรง ๆ ใส่กระดาษให้ข้า”

 

“เรื่องนั้น...” หลี่กงกง หยุดไปเล็กน้อย “กระหม่อมเองก็ไม่ทราบว่าจะอธิบายอย่างไรพ่ะย่ะค่ะ”

เซียวจิ่งเหิง หัวเราะออกมาอีกครั้ง

 

“ข้าไม่ได้ต้องการให้นางระวังคำพูดจนไม่กล้าพูดความจริง ข้าเพียงอยากรู้ว่านางมีวิธีคิดอย่างไร”