Mga Kaibigan Ni Mama Susan นิยาย & เรื่องราว

Teka, pag-usapan natin 'yan nang mas malalim — kasi sa aklat na 'Ang Mga Kaibigan ni Mama Susan' hindi laging literal ang ibig sabihin ng "kaibigan." Ako, habang nagbabasa, napansin kong may tatlong layer ng mga kaibigan ni Mama Susan: una, ang mga tao sa baryo; pangalawa, ang mga kasapi o kasama niya sa mga ritwal; at pangatlo, ang mga di-makikitang nilalang na tila pinapakinggan o sinasamo niya.

Sa unang layer, makikita mo ang mga kapitbahay at kamag-anak na palaging nakikipag-usap kay Mama Susan — yung tipong bumibisita, nagdadala ng pagkain, o nakikipagkwentuhan sa kanya sa simbahan o sa bakuran. Hindi binibigyan ng labis na pansin ang mga pangalan nila sa aklat dahil mas mahalaga ang dinamika: ang pagtitiwala at ang pagrespeto ng komunidad sa matandang babae.

Ngunit ang pinaka-nakakatakot na bahagi para sa akin ay yung mga kasama niya sa lihim na gawain — ang grupo na nagpapatuloy ng lumang ritwal at nagbibigay ng aura ng relihiyosong misteryo. At higit doon, parang ang tunay na "mga kaibigan" niya ay hindi tao kundi mga espiritu o anito na may sinaunang impluwensiya sa baryo. Ang ganitong tatlong-layer na pagtingin ang nagpapalalim sa takot at hiwaga ng kuwento, at iyon ang paborito kong bahagi bilang mambabasa: ang pagka-ambiguous ng relasyon niya sa tao at sa hindi nakikitang mundo.

Tila ba habang binabasa ko ang buong diary-feel ng kuwento, lumitaw agad sa isip ko ang ideya na ang mga kaibigan ni Mama Susan ay hindi simpleng kapitbahay lang — sila ang mismong kalakip ng misteryo na humahadlang at humahaplos sa buhay ng bida.

Sa paningin ko, may doble silang papel: una, sila ang network ni Mama Susan — mga taong may kapangyarihan sa tradisyon at sa siklong relihiyon na bumabalot sa baryo. Hindi lang sila kumakausap sa kanya; sila ang nagpapanatili ng sistema, ng mga ritwal at ng mga sikreto. Dahil doon, natural na nagiging kaaway sila ng bida kapag sinubukan nitong ilantad o unawain ang nangyayari. Madalas kong naramdaman sa pagbabasa na sinusubaybayan nila ang bawat kilos ng bida, at ginagamit ang impluwensiya para patayin o baluktutin ang paghahanap niya ng katotohanan.

Pangalawa, may personal at emosyonal silang koneksyon sa bida dahil sa dugo, kasaysayan, at kahinaan ng pamilya. Para sa akin, hindi lang sila estranghero sa kuwento — sila ay representasyon ng nakaraan at ng panlipunang puwersang gustong panatilihin ang katahimikan. Ang tension sa pagitan ng bida at ng mga kaibigan ni Mama Susan ang nagpapalakas sa takbo ng nobela, dahil bawat interaksyon ay naglalahad ng bagong pahiwatig kung gaano kalalim ang impluwensiya nila sa kapalaran ng pangunahing tauhan. Sa huli, para sa akin, sila ang mga aninong nagtatakda kung anong landas ang tatahakin ng bida, at ang pagsalungat sa kanila ang naglalahad ng totoong laman ng kwento at ng katauhan ng bida.

Sobrang nakakakilabot ang dating ng mga kaibigan ni Mama Susan habang binabasa ko ang ’Ang mga Kaibigan ni Mama Susan’, at hindi lang dahil sila ang literal na nagbibigay-pakiramdam ng presensya sa bahay. Para sa akin, sila ang tumitibay na background choir na paulit-ulit na nagbubulong ng mga hangal at nakakalokhang biro ng baryo, pero habang lumalalim ang kwento, nagiging malinaw na ang mga kaibigan na iyon ang naglalabas ng lumang paniniwala at lihim na takot ng komunidad. Sila ang salamin ng kolektibong pananampalataya at superstitisyon na nagpapalakas sa misteryo sa paligid ni Mama Susan.

Bilang instrumento ng naratibo, ginagamit ng may-akda ang mga kaibigang ito para i-trigger ang aksyon at pagbabago sa isip ng pangunahing tauhan. Madalas silang nagiging dahilan kung bakit nag-iisip nang hiwalay ang bida, o kung bakit nagdududa siya sa kanyang sariling pang-unawa. Sa ilang eksena, nagmumukha silang mga tagapagturo na hindi sinasadya, na unti-unting nagsisiwalat ng mga anino ng nakaraan at ng mga batas ng baryo na hindi tinatanong.

Personal, naaalala ko nung binasa ko ang aklat nang gabi-gabi sa lampara — parang may mga mata na sumasabay sa bawat pahina. Iyon ang galing ng mga kaibigan ni Mama Susan: hindi lang sila karakter, sila ang tonong bumubuo ng atmosferang nag-aalab ng takot at kuryusidad. Hanggang sa huli, sa palagay ko, mas malaki pa ang papel nila kaysa sa simpleng side characters — sila ang dahilan kung bakit hindi mo makakalimutan ang kwento.